Woordvorming: voor- en achtervoegsels

Word formation: -baar, -loos, -heid, on-

B1 · Intermediate · ≈ 26 min · setting: Delft, Rotterdam

This is the most valuable lesson of the level. Knowing the root werk and a dozen affixes, you can read werkbaar, werkloos, werkloosheid, bewerken, verwerken, medewerker — six words instead of one. Conversely, when you encounter an unfamiliar word, you can remove the prefix and suffix and recognise a familiar root.

1. Suffixes: what they form

Achtervoegsels

Suffix
-baar
What it forms
adjective: “can be done”
Voorbeeld
betaalbaar, bereikbaar, houdbaar
Translation
affordable, accessible, suitable
Suffix
-loos
What it forms
adjective: “without something”
Voorbeeld
werkloos, zinloos, kostenloos
Translation
unemployed, meaningless, free (of charge)
Suffix
-heid
What it forms
de noun: quality
Voorbeeld
mogelijkheid, gezondheid, snelheid
Translation
possibility, health, speed
Suffix
-ing
What it forms
de noun: process
Voorbeeld
regeling, betaling, verhoging
Translation
scheme, payment, increase
Suffix
-er / -der
What it forms
de noun: agent
Voorbeeld
werker, bezorger, huurder
Translation
worker, courier, employer
Suffix
-ig
What it forms
adjective: “having a characteristic”
Voorbeeld
handig, geduldig, nodig
Translation
convenient, patient, necessary
Suffix
-lijk
What it forms
adjective: evaluation
Voorbeeld
vriendelijk, gevaarlijk, mogelijk
Translation
friendly, dangerous, possible
Suffix
-schap
What it forms
noun: state (often het)
Voorbeeld
het lidmaatschap, de vriendschap
Translation
membership, friendship

Suffix	What it forms	Voorbeeld	Translation
-baar	adjective: “can be done”	betaalbaar, bereikbaar, houdbaar	affordable, accessible, suitable
-loos	adjective: “without something”	werkloos, zinloos, kostenloos	unemployed, meaningless, free (of charge)
-heid	de noun: quality	mogelijkheid, gezondheid, snelheid	possibility, health, speed
-ing	de noun: process	regeling, betaling, verhoging	scheme, payment, increase
-er / -der	de noun: agent	werker, bezorger, huurder	worker, courier, employer
-ig	adjective: “having a characteristic”	handig, geduldig, nodig	convenient, patient, necessary
-lijk	adjective: evaluation	vriendelijk, gevaarlijk, mogelijk	friendly, dangerous, possible
-schap	noun: state (often het)	het lidmaatschap, de vriendschap	membership, friendship

The article is determined by the suffix, not the root: all words ending in -heid and -ing are de, without exception, and so are nouns for people ending in -er (de bakker). For -schap, the rule is weaker: most often het (het lidmaatschap, het landschap), but frequent words like de vriendschap, de wetenschap, de boodschap take de.

2. Prefixes: how they change the meaning

Voorvoegsels

Prefix
on-
Meaning
negation
Voorbeeld
onmogelijk, onduidelijk, ongezond
Translation
impossible, unclear, unhealthy
Prefix
be-
Meaning
makes a verb transitive
Voorbeeld
betalen, bespreken, bewerken
Translation
to pay, to discuss, to process
Prefix
ver-
Meaning
change of state
Voorbeeld
verhuizen, veranderen, verwarmen
Translation
to move house, to change, to heat up
Prefix
ont-
Meaning
deprivation, beginning
Voorbeeld
ontslaan, ontdekken, ontstaan
Translation
to dismiss, to open, to arise
Prefix
her-
Meaning
repetition
Voorbeeld
herhalen, hergebruiken, herstellen
Translation
to repeat, to reuse, to repair
Prefix
mee-
Meaning
togetherness
Voorbeeld
meedoen, meedenken, meenemen
Translation
to participate, to help think, to take along
Prefix
af-
Meaning
completion
Voorbeeld
afmaken, afbellen, afronden
Translation
to finish, to cancel by phone, to round off
Prefix
uit-
Meaning
outward, to the end
Voorbeeld
uitleggen, uitzoeken, uitvoeren
Translation
to explain, to figure out, to carry out

Prefix	Meaning	Voorbeeld	Translation
on-	negation	onmogelijk, onduidelijk, ongezond	impossible, unclear, unhealthy
be-	makes a verb transitive	betalen, bespreken, bewerken	to pay, to discuss, to process
ver-	change of state	verhuizen, veranderen, verwarmen	to move house, to change, to heat up
ont-	deprivation, beginning	ontslaan, ontdekken, ontstaan	to dismiss, to open, to arise
her-	repetition	herhalen, hergebruiken, herstellen	to repeat, to reuse, to repair
mee-	togetherness	meedoen, meedenken, meenemen	to participate, to help think, to take along
af-	completion	afmaken, afbellen, afronden	to finish, to cancel by phone, to round off
uit-	outward, to the end	uitleggen, uitzoeken, uitvoeren	to explain, to figure out, to carry out

on- is the most useful: it instantly reverses the meaning of an adjective. mogelijk → onmogelijk, duidelijk → onduidelijk, bekend → onbekend. It works with almost all evaluative adjectives.

3. One complete word family

What grows from the root werk

werk werkloos, werkbaar bewerken, verwerken
work → unemployed, workable → to edit, to process
Rootwerk
+ suffixwerkloos, werkbaar
+ prefixbewerken, verwerken
mogelijk mogelijkheid onmogelijk
possible → possibility → impossible
Rootmogelijk
+ suffixmogelijkheid
+ prefixonmogelijk
betalen betaling, betaalbaar onbetaalbaar
to pay → payment, affordable → unaffordable
Rootbetalen
+ suffixbetaling, betaalbaar
+ prefixonbetaalbaar
gezond gezondheid ongezond
healthy → health → unhealthy
Rootgezond
+ suffixgezondheid
+ prefixongezond

Root

+ suffix

+ prefix

werk

werkloos, werkbaar

bewerken, verwerken

work → unemployed, workable → to edit, to process

mogelijk

mogelijkheid

onmogelijk

possible → possibility → impossible

betalen

betaling, betaalbaar

onbetaalbaar

to pay → payment, affordable → unaffordable

gezond

gezondheid

ongezond

healthy → health → unhealthy

A useful habit: when you encounter a new word, write down not only the word itself, but also its word family. This way, one trip to the dictionary gives you four words instead of one.

How this looks in real texts

De huren zijn hier nauwelijks nog betaalbaar.
Rents here are hardly affordable any more.
betalen + -baar.
Ik ben sinds maart werkloos en krijg een uitkering.
Since March I've been out of work and receiving benefits.
werk + -loos; uitkeren + -ing.
Is er een mogelijkheid om het te verplaatsen?
Is it possible to reschedule it?
mogelijk + -heid; ver- + plaats.
De brief was onduidelijk, ik heb om een toelichting gevraagd.
The letter was unclear, I asked for clarification.
on- + duidelijk; toelichten + -ing.
Deze cursus is kosteloos voor deelnemers uit de gemeente.
The course is free for participants from the municipality.
kosten + -loos; deelnemen + -er.

4. False friends of analysis

Dialoog — Een woord uitleggen

They are analysing a letter in a language class.

Docent
Hier staat onbetaalbaar. Wie kan uitleggen wat dat betekent?
It says onbetaalbaar here. Who can explain what that means?
Alex
Even kijken. Betalen is betalen, -baar betekent dat het kan…
Just a moment. Betalen means to pay, -baar means “possible”…
Docent
Goed. En on-?
Good. And on-?
Alex
Dat is de ontkenning. Dus: niet te betalen, te duur.
That's a negation. So it means: “unpayable”, too expensive.
Docent
Precies. En als ik zeg: de betaalbaarheid van woningen?
Exactly. And if I say: de betaalbaarheid van woningen?
Alex
Dan is het een zelfstandig naamwoord met -heid: de vraag óf mensen het kunnen betalen.
Then it's a noun with -heid: the question of whether people can afford it.
-heid turns an adjective into a noun.
Docent
En het lidwoord?
And the article?
Alex
De, want alles op -heid is de.
It's “de” because all words ending in -heid are “de” words.

5. Common mistakes

✕ Not like this

het mogelijkheid

✓ Correct

de mogelijkheid

the possibility

Why: All words ending in -heid are de-words.

✕ Not like this

de lidmaatschap

✓ Correct

het lidmaatschap

the membership

Why: lidmaatschap is a het-word, like most words ending in -schap.

✕ Not like this

Ik ben werkloosheid.

✓ Correct

Ik ben werkloos.

I'm unemployed.

Why: -loos forms an adjective, -heid forms a noun.

✕ Not like this

Dat is een onmogelijkheid om te doen.

✓ Correct

Dat is onmogelijk.

That's impossible.

Why: An adjective is needed here, not an abstract noun.

✕ Not like this

de betaling van de kamer was onduidelijkheid

✓ Correct

de betaling van de kamer was onduidelijk

the payment for the room was unclear

Why: An adjective follows “zijn”.

✕ Not like this

Ik heb een uitleging nodig.

✓ Correct

Ik heb uitleg nodig.

I need an explanation.

Why: Not every verb has an -ing form: for uitleggen, the noun is uitleg.

Woordenlijst

betaalbaar
affordable
Betaalbare woningen zijn schaars.
bereikbaar
reachable, accessible
Ik ben bereikbaar op dit nummer.
kosteloos
free of chargeformeel
De cursus is kosteloos.
zinloos
pointless
Dat is zinloos werk.
de mogelijkheidpl. mogelijkheden
possibility
Is er een mogelijkheid om te ruilen?
de regelingpl. regelingen
scheme, arrangement
Er is een nieuwe regeling.
de deelnemerpl. deelnemers
participant
Er zijn twintig deelnemers.
onduidelijk
unclear
De brief is onduidelijk.
onbekend
unknown
De oorzaak is nog onbekend.
hergebruiken
to reuse
Deze dozen kun je hergebruiken.
het lidmaatschap
membership
Het lidmaatschap kost 25 euro.
de toelichting
explanation
Ik heb om een toelichting gevraagd.

betaalbaar	affordable Betaalbare woningen zijn schaars.
bereikbaar	reachable, accessible Ik ben bereikbaar op dit nummer.
kosteloos	free of chargeformeel De cursus is kosteloos.
zinloos	pointless Dat is zinloos werk.
de mogelijkheidpl. mogelijkheden	possibility Is er een mogelijkheid om te ruilen?
de regelingpl. regelingen	scheme, arrangement Er is een nieuwe regeling.
de deelnemerpl. deelnemers	participant Er zijn twintig deelnemers.
onduidelijk	unclear De brief is onduidelijk.
onbekend	unknown De oorzaak is nog onbekend.
hergebruiken	to reuse Deze dozen kun je hergebruiken.
het lidmaatschap	membership Het lidmaatschap kost 25 euro.
de toelichting	explanation Ik heb om een toelichting gevraagd.

Found a mistake or something unclear in this lesson? Send me a note →

1. Suffixes: what they form

2. Prefixes: how they change the meaning

3. One complete word family

4. False friends of analysis

5. Common mistakes

Woordenlijst

Form the word