Voorzichtig formuleren
Cautious or confident: het lijkt erop dat…
C1 · Advanced · ≈ 24 min · setting: Utrecht, Amersfoort
Dit bewijst dat thuiswerken productiever is — this is a strong statement, and a reviewer will tear it apart if the study only showed correlation. De resultaten wijzen erop dat… — this says the same thing, but honestly. At C1 level, it's important not only what you state, but also how confidently: a scientific article, a memo, and an expert opinion rely on precise dosage. This lesson provides a scale and teaches you not to overdo it in either direction.
Scale of certainty
Certainty
established
Wording
Vast staat dat … / Uit het onderzoek blijkt dat …
When
there is direct evidence
Certainty
very likely
Wording
Het is aannemelijk dat … / Waarschijnlijk …
When
evidence is strong, but indirect
Certainty
there are indications
Wording
Het lijkt erop dat … / De cijfers wijzen erop dat …
When
data points in one direction
Certainty
assumption
Wording
Vermoedelijk … / Dit doet vermoeden dat …
When
conclusion from observations
Certainty
possible
Wording
Mogelijk … / Wellicht … / Het is denkbaar dat …
When
hypothesis
Certainty
cannot be ruled out
Wording
Het valt niet uit te sluiten dat …
When
unlikely, but possible
Certainty
unlikely
Wording
Het is onwaarschijnlijk dat … / Er zijn geen aanwijzingen dat …
When
data against it
| Certainty | Wording | When |
|---|---|---|
| established | Vast staat dat … / Uit het onderzoek blijkt dat … | there is direct evidence |
| very likely | Het is aannemelijk dat … / Waarschijnlijk … | evidence is strong, but indirect |
| there are indications | Het lijkt erop dat … / De cijfers wijzen erop dat … | data points in one direction |
| assumption | Vermoedelijk … / Dit doet vermoeden dat … | conclusion from observations |
| possible | Mogelijk … / Wellicht … / Het is denkbaar dat … | hypothesis |
| cannot be ruled out | Het valt niet uit te sluiten dat … | unlikely, but possible |
| unlikely | Het is onwaarschijnlijk dat … / Er zijn geen aanwijzingen dat … | data against it |
Er zijn geen aanwijzingen dat… is not the same as “it doesn't exist”: it means “we found no signs”. The difference is important in expert opinions and in the press.
blijken, lijken, schijnen
| Verb | Basis | Example |
|---|---|---|
| blijken (te) | checked, turned out | Hij blijkt al jaren ziek te zijn. — It turns out he has been ill for years. |
| lijken (te) | gives the impression | Hij lijkt ziek. — He looks ill. |
| schijnen (te) | they say, according to rumour | Hij schijnt ziek te zijn. — They say he is ill. |
| Verb | Basis | Example |
|---|---|---|
| blijken (te) | checked, turned out | Hij blijkt al jaren ziek te zijn. — It turns out he has been ill for years. |
| lijken (te) | gives the impression | Hij lijkt ziek. — He looks ill. |
| schijnen (te) | they say, according to rumour | Hij schijnt ziek te zijn. — They say he is ill. |
Blijken is the strongest of the three: it's based on fact. Schijnen is the weakest: it's based on hearsay. In a report on verified data, you write blijkt, whereas schijnt would sound unprofessional.
Academic phrases
Op basis van deze gegevens kan voorzichtig worden geconcludeerd dat …
Based on this data, one can cautiously conclude that…
Dit kan erop wijzen dat de maatregel een effect heeft.
This may indicate that the measure is effective.
kunnen + erop wijzen — double, but justified, caution.
Het verband is niet per se oorzakelijk.
The connection is not necessarily causal.
Standard disclaimer for correlation.
In zekere mate bevestigen de resultaten de hypothese.
To a certain extent, the results confirm the hypothesis.
Verder onderzoek is nodig om dit te bevestigen.
Further research is needed for confirmation.
Neither too much nor too little
Two opposing errors
✕ Not like this
Dit onderzoek bewijst dat thuiswerken productiever is.
✓ Correct
Dit onderzoek wijst erop dat thuiswerken productiever is.
This study suggests that working from home is more productive.
Why: Correlation is not proof — bewijzen is too strong.
✕ Not like this
Het lijkt mogelijk dat het wellicht waarschijnlijk is dat de kosten stijgen.
✓ Correct
Waarschijnlijk stijgen de kosten.
Costs will probably go up.
Why: Three caution markers in a row — the text loses meaning.
✕ Not like this
Hij schijnt volgens de meting ziek te zijn.
✓ Correct
Uit de meting blijkt dat hij ziek is.
The measurement shows that he is ill.
Why: If the basis is a measurement, blijken is needed, not a rumour.
Words of caution
aannemelijk
plausible, probableformeel
vermoedelijk
presumably
wellicht
possiblyformeel
het valt niet uit te sluiten
cannot be ruled outformeel
erop wijzen dat
to indicate that
doen vermoeden
to suggestformeel
de aanwijzing
indication, sign
in zekere mate
to a certain extent
niet per se
not necessarily
| aannemelijk | plausible, probableformeel |
| vermoedelijk | presumably |
| wellicht | possiblyformeel |
| het valt niet uit te sluiten | cannot be ruled outformeel |
| erop wijzen dat | to indicate that |
| doen vermoeden | to suggestformeel |
| de aanwijzing | indication, sign |
| in zekere mate | to a certain extent |
| niet per se | not necessarily |
1. How confident
Kies de formulering die past bij het bewijs.
Choose the wording that matches the evidence.
- 1
There is direct evidence from the experiment.
- 2
The data points in one direction, but the sample size is small.
- 3
The option is unlikely, but cannot be completely ruled out.
- 4
No signs were found.
- 5
A colleague heard it from third parties.
Found a mistake or something unclear in this lesson? Send me a note →