NLnl-learn
RUUA

De bijzin: het werkwoord gaat naar achteren

Придаточные с dat, omdat, als

A2 · Элементарный · ≈ 28 мин

На A1 вы уже видели это с omdat. Теперь превращаем в систему: после подчинительного союза всё предложение перестраивается — подлежащее сразу за союзом, а все глаголы уходят в самый конец. Освоив это, вы сможете говорить длинными предложениями, а не рублеными фразами.

Схема придаточного

  • dat hij morgen komt.

    …что он завтра придёт.

    Voegwoorddat
    Onderwerphij
    Restmorgen
    Werkwoord(en)komt.

  • omdat ik geen tijd heb.

    …потому что у меня нет времени.

    Voegwoordomdat
    Onderwerpik
    Restgeen tijd
    Werkwoord(en)heb.

  • als het morgen regent.

    …если завтра будет дождь.

    Voegwoordals
    Onderwerphet
    Restmorgen
    Werkwoord(en)regent.

  • dat we vrijdag niet kunnen komen.

    …что в пятницу мы не сможем прийти.

    Voegwoorddat
    Onderwerpwe
    Restvrijdag niet
    Werkwoord(en)kunnen komen.

С двумя глаголами возможны оба порядка: …dat ik morgen moet werken и …dat ik morgen werken moet. Первый вариант звучит современнее и встречается чаще.

1. Союзы, после которых начинается bijzin

Набор для A2

  • dat

    Перевод

    что

    Voorbeeld

    Ik denk dat het morgen regent.

  • omdat

    Перевод

    потому что

    Voorbeeld

    Ik blijf thuis omdat ik ziek ben.

  • als

    Перевод

    если; когда (повтор)

    Voorbeeld

    Als je tijd hebt, bel me even.

  • of

    Перевод

    ли

    Voorbeeld

    Ik weet niet of hij komt.

  • toen

    Перевод

    когда (в прошлом)

    Voorbeeld

    Toen ik binnenkwam, zat hij te bellen.

  • terwijl

    Перевод

    пока, в то время как

    Voorbeeld

    Terwijl ik kookte, deed hij de was.

  • voordat

    Перевод

    прежде чем

    Voorbeeld

    Voordat je gaat, doe het licht uit.

  • nadat

    Перевод

    после того как

    Voorbeeld

    Nadat we gegeten hadden, gingen we wandelen.

  • hoewel

    Перевод

    хотя

    Voorbeeld

    Hoewel het regende, gingen we fietsen.

  • zodat

    Перевод

    так что, чтобы

    Voorbeeld

    Ik schrijf het op, zodat ik het niet vergeet.

2. Глаголы, после которых обычно идёт dat

Готовые начала фраз

  • Ik denk dat…

    Перевод

    Я думаю, что…

    Voorbeeld

    Ik denk dat het te laat is.

  • Ik weet dat…

    Перевод

    Я знаю, что…

    Voorbeeld

    Ik weet dat hij in Velp woont.

  • Ik hoop dat…

    Перевод

    Надеюсь, что…

    Voorbeeld

    Ik hoop dat je snel beter wordt.

  • Ik vind dat…

    Перевод

    Я считаю, что…

    Voorbeeld

    Ik vind dat we moeten wachten.

  • Ik zie dat…

    Перевод

    Я вижу, что…

    Voorbeeld

    Ik zie dat de winkel dicht is.

  • Hij zegt dat…

    Перевод

    Он говорит, что…

    Voorbeeld

    Hij zegt dat hij later komt.

  • Het klopt dat…

    Перевод

    Верно, что…

    Voorbeeld

    Het klopt dat ik nieuw ben.

  • Ik ben blij dat…

    Перевод

    Я рад, что…

    Voorbeeld

    Ik ben blij dat je er bent.

В разговорной речи dat иногда опускают: Ik denk het regent morgen. Так говорят, но на экзамене и в письме лучше писать dat.

3. Придаточное впереди

Придаточное может стоять первым. Тогда оно занимает первую позицию главного предложения — и в главном сразу идёт глагол.

  • Omdat het regende, bleven we thuis.

    Так как шёл дождь, мы остались дома.

    После запятой сразу глагол bleven, потом we.

  • Als je in Velp bent, kom dan even langs.

    Если будешь в Велпе, заходи.

  • Toen ik binnenkwam, zaten ze al aan tafel.

    Когда я вошёл, они уже сидели за столом.

  • Voordat ik naar bed ga, lees ik altijd even.

    Прежде чем лечь спать, я всегда немного читаю.

Dialoog — Plannen maken

Договариваются о поездке на выходные.

  1. Thijs

    Ik denk dat het zaterdag mooi weer wordt. Zullen we naar de Veluwe?

    Думаю, в субботу будет хорошая погода. Может, на Велюве?

  2. Alex

    Goed idee. Ik weet alleen niet of Nora kan, ze werkt soms op zaterdag.

    Хорошая идея. Только не знаю, сможет ли Нора — она иногда работает по субботам.

    of = «ли».

  3. Thijs

    Als ze niet kan, gaan we met z'n tweeën. Of we verzetten het.

    Если она не сможет, поедем вдвоём. Или перенесём.

  4. Alex

    Ik vraag het vanavond. Omdat ze morgen vroeg begint, spreek ik haar nu even niet.

    Спрошу вечером. Так как она завтра рано начинает, сейчас её не поймаю.

  5. Thijs

    Prima. Laat je even weten of het lukt?

    Хорошо. Дашь знать, получится ли?

  6. Alex

    Doe ik. Ik hoop dat we kunnen, want ik ben er nog nooit geweest.

    Сделаю. Надеюсь, получится, я там ещё ни разу не был.

4. Veelgemaakte fouten

✕Ik denk dat het is te laat.

✓Ik denk dat het te laat is.

Глагол уходит в самый конец придаточного.

✕Omdat het regende, we bleven thuis.

✓Omdat het regende, bleven we thuis.

Придаточное занимает первую позицию → в главном инверсия.

✕Ik weet niet als hij komt.

✓Ik weet niet of hij komt.

«Ли» — это of; als значит «если».

✕…dat ik moet morgen werken.

✓…dat ik morgen moet werken.

Оба глагола идут в конец, обстоятельство раньше.

✕Ik ben blij dat je bent er.

✓Ik ben blij dat je er bent.

Глагол в самом конце, после er.

✕Hij zei dat hij kwam later.

✓Hij zei dat hij later kwam.

Обстоятельство перед глаголом, глагол — последний.

Woordenlijst

  • verzetten

    перенести (встречу)

    Zullen we het verzetten naar zondag?

  • met z'n tweeën

    вдвоёмspreektaal

    Dan gaan we met z'n tweeën.

  • lukken

    получаться

    Laat weten of het lukt.

  • hoewel

    хотя

    Hoewel het regende, gingen we fietsen.

  • terwijl

    пока, в то время как

    Terwijl ik kookte, dekte hij de tafel.

  • zodat

    так что, чтобы

    Ik schrijf het op, zodat ik het onthoud.

Нашли ошибку или неточность в этом уроке? Напишите мне →