Formeel en informeel taalgebruik
Регістр: лист у gemeente і повідомлення сусідові
B1 · Середній · ≈ 28 хв · контекст: Tilburg, Eindhoven
На B1 перевіряють не лише правильність, а й доречність. Одна й та сама думка — «я не зможу прийти» — у чаті звучить Red het niet, sorry!, сусідові — Het komt me even niet uit, а в листі — Helaas ben ik niet in de gelegenheid aanwezig te zijn. Цей урок — про перемикання між трьома режимами.
1. Одна думка у трьох регістрах
| Informeel | Neutraal | Formeel |
|---|---|---|
| Red het niet, sorry! | Ik kan helaas niet komen. | Helaas ben ik niet in de gelegenheid aanwezig te zijn. |
| Kan het even later? | Kan het iets later? | Zou het mogelijk zijn de afspraak te verzetten? |
| Weet je wat het kost? | Weet u wat het kost? | Kunt u mij informeren over de kosten? |
| Ik snap het niet. | Dat is me niet helemaal duidelijk. | Ik verzoek u dit nader toe te lichten. |
| Doe je het even? | Kun je dit regelen? | Ik zou u willen vragen dit in orde te maken. |
| Thanks! | Bedankt. | Met vriendelijke dank. |
| Informeel | Neutraal | Formeel |
|---|---|---|
| Red het niet, sorry! | Ik kan helaas niet komen. | Helaas ben ik niet in de gelegenheid aanwezig te zijn. |
| Kan het even later? | Kan het iets later? | Zou het mogelijk zijn de afspraak te verzetten? |
| Weet je wat het kost? | Weet u wat het kost? | Kunt u mij informeren over de kosten? |
| Ik snap het niet. | Dat is me niet helemaal duidelijk. | Ik verzoek u dit nader toe te lichten. |
| Doe je het even? | Kun je dit regelen? | Ik zou u willen vragen dit in orde te maken. |
| Thanks! | Bedankt. | Met vriendelijke dank. |
Формальний варіант майже завжди довший і часто містить te + інфінітив або пасив. Неформальний — коротший і з частками. Різниця не у ввічливості: коротке Kan het even later? цілком нормальне серед своїх.
2. Ознаки формальної мови
| Прийом | Informeel | Formeel |
|---|---|---|
| звертання | je / jij | u |
| пасив | We hebben het verstuurd. | Het is verstuurd. |
| іменник замість дієслова | als je aankomt | bij aankomst |
| te + інфінітив | …dat u dit doorgeeft | …dit door te geven |
| книжні зв'язки | want, dus | aangezien, derhalve |
| без часток | even, maar, hoor | — (не використовуються) |
| ввічливе zou | Kun je …? | Zou u … kunnen? |
| Прийом | Informeel | Formeel |
|---|---|---|
| звертання | je / jij | u |
| пасив | We hebben het verstuurd. | Het is verstuurd. |
| іменник замість дієслова | als je aankomt | bij aankomst |
| te + інфінітив | …dat u dit doorgeeft | …dit door te geven |
| книжні зв'язки | want, dus | aangezien, derhalve |
| без часток | even, maar, hoor | — (не використовуються) |
| ввічливе zou | Kun je …? | Zou u … kunnen? |
derhalve — отже і middels — за допомогою — дуже канцелярські. Розуміти їх треба, писати так самому не обов'язково: нормальний офіційний лист цілком обходиться звичайними словами.
3. Каркас офіційного листа
- Звертання: Geachte heer/mevrouw, — якщо ім'я невідоме. Geachte mevrouw De Boer, — якщо відоме. В e-mail колезі: Beste Sanne,
- Причина листа: Ik schrijf u naar aanleiding van uw brief van 12 maart. — у зв'язку з вашим листом
- Суть: факти й питання. Тут доречний пасив: Het bedrag is inmiddels afgeschreven.
- Прохання: Zou u mij kunnen laten weten of … / Ik verzoek u vriendelijk …
- Закриття: Bij voorbaat dank voor uw reactie. — заздалегідь дякую
- Підпис: Met vriendelijke groet, — стандарт. Hoogachtend, — дуже формально: для офіційних скарг, заперечень, листів до суду.
Готові формули для листа
Naar aanleiding van uw brief van 12 maart wil ik het volgende opmerken.
У зв'язку з вашим листом від 12 березня хочу зазначити таке.
Hierbij stuur ik u de gevraagde documenten.
Цим надсилаю вам запитані документи.
Zou u mij kunnen laten weten wanneer ik een reactie kan verwachten?
Чи не могли б ви повідомити, коли чекати на відповідь?
Ik verzoek u het bedrag binnen twee weken te corrigeren.
Прошу вас виправити суму протягом двох тижнів.
Bij voorbaat dank voor uw reactie.
Заздалегідь дякую за відповідь.
Mocht u vragen hebben, dan kunt u mij bereiken op onderstaand nummer.
Якщо у вас будуть питання, зі мною можна зв'язатися за вказаним нижче номером.
4. u чи je
Dialoog — Twee keer hetzelfde afzeggen
Одне й те саме скасування Алекс повідомляє сусідові та в організацію.
- Alex → Thijsapp
Hé Thijs, ik red het zaterdag niet. Volgende week wel, oké?
Привіт, Тейсе, у суботу не встигаю. Наступного тижня — так, ок?
het redden — «встигати, давати раду».
- Thijs
Geen probleem, hoor. Laat maar weten.
Без проблем. Дай знати.
- Alex → gemeentemail
Geachte heer/mevrouw, naar aanleiding van de uitnodiging voor de bewonersavond van 14 juni moet ik u helaas melden dat ik niet aanwezig kan zijn.
Шановне панство, у зв'язку із запрошенням на збори мешканців 14 червня, на жаль, маю повідомити, що не зможу бути присутнім.
- Alex → gemeentemail
Zou u mij de notulen kunnen toesturen zodra deze beschikbaar zijn?
Чи не могли б ви надіслати мені протокол, щойно він буде готовий?
de notulen — «протокол зборів», завжди у множині.
- Alex → gemeentemail
Bij voorbaat dank. Met vriendelijke groet, A. Berg
Заздалегідь дякую. З повагою, А. Берг
- Gemeente
Geachte heer Berg, hartelijk dank voor uw bericht. De notulen worden na de vergadering gepubliceerd op onze website.
Шановний пане Бергу, дякуємо за повідомлення. Протокол буде опубліковано на нашому сайті після зборів.
Пасив — візитівка офіційної відповіді.
5. Часті помилки
Не для офіційного листа
Geachte heer/mevrouw, hoi!
✓ В офіційному листі
Geachte heer/mevrouw,
Шановні пані та панове,
Чому: Змішування регістрів в одному рядку — найпомітніша помилка.
Не для офіційного листа
Zou u even kunnen bellen, hoor?
✓ В офіційному листі
Zou u mij kunnen bellen?
Чи не могли б ви мені зателефонувати?
Чому: Частки even і hoor у формальному листі не вживаються.
Не для офіційного листа
Ik wil dat u het corrigeert.
✓ В офіційному листі
Ik verzoek u het te corrigeren.
Прошу вас це виправити.
Чому: «Я хочу, щоб ви…» у листі звучить вимогливо.
Не для офіційного листа
Beste meneer De Boer,
✓ В офіційному листі
Geachte heer De Boer,
Шановний пане Де Бур,
Чому: В офіційному листі пишуть Geachte heer … . Beste meneer De Boer годиться для менш офіційного e-mail.
Не для офіційного листа
Groetjes, Alex
✓ В офіційному листі
Met vriendelijke groet, A. Berg
З повагою, А. Берг
Чому: Groetjes — для друзів. В офіційному листі: Met vriendelijke groet (або groeten) та ініціал із прізвищем.
Не для офіційного листа
Hoogachtend, tot snel!
✓ В офіційному листі
Hoogachtend,
З глибокою повагою,
Чому: Після найформальнішого підпису неформальне прощання неможливе.
Woordenlijst
naar aanleiding van
у зв'язку зformeel
Naar aanleiding van uw brief …
hierbij
цим, при цьомуformeel
Hierbij stuur ik de bijlage.
verzoeken
просити (офіц.)formeel
Ik verzoek u te reageren.
bij voorbaat dank
заздалегідь дякуюformeel
Bij voorbaat dank voor uw reactie.
in de gelegenheid zijn
мати змогуformeel
Ik ben niet in de gelegenheid te komen.
de notulen
протокол зборів
De notulen komen op de site.
het redden
встигати, давати радуspreektaal
Ik red het niet voor zes uur.
het komt me niet uit
мені незручно
Donderdag komt het me niet uit.
toelichten
пояснити
Kunt u dat toelichten?
afzeggen
скасувати (участь)
Ik moet de afspraak afzeggen.
| naar aanleiding van | у зв'язку зformeel Naar aanleiding van uw brief … |
| hierbij | цим, при цьомуformeel Hierbij stuur ik de bijlage. |
| verzoeken | просити (офіц.)formeel Ik verzoek u te reageren. |
| bij voorbaat dank | заздалегідь дякуюformeel Bij voorbaat dank voor uw reactie. |
| in de gelegenheid zijn | мати змогуformeel Ik ben niet in de gelegenheid te komen. |
| de notulen | протокол зборів De notulen komen op de site. |
| het redden | встигати, давати радуspreektaal Ik red het niet voor zes uur. |
| het komt me niet uit | мені незручно Donderdag komt het me niet uit. |
| toelichten | пояснити Kunt u dat toelichten? |
| afzeggen | скасувати (участь) Ik moet de afspraak afzeggen. |
Який регістр
In welke situatie past deze zin?
У якій ситуації доречна ця фраза?
- 1
Red het niet, sorry!
- 2
Helaas ben ik niet in de gelegenheid aanwezig te zijn.
- 3
Zeg maar je, hoor.
- 4
Ik verzoek u het bedrag te corrigeren.
- 5
Kan het even iets later?
Знайшли помилку або неточність у цьому уроці? Напишіть мені →