Emoties en karakter: hoe voel je je en hoe is iemand?
Емоції та характер
A2 · Елементарний · ≈ 22 хв · контекст: Velp, Arnhem
Щоб говорити не лише про справи, потрібні слова про стан і людей. Тут емоції, риси характеру й головне культурне правило: нідерландці применшують — замість «прекрасно» скажуть niet slecht, замість «жахливо» — niet zo handig.
1. Як я почуваюся
blij
Переклад
радісний
Voorbeeld
Ik ben blij dat je er bent.
verdrietig
Переклад
сумний
Voorbeeld
Ze was verdrietig na het nieuws.
boos
Переклад
сердитий
Voorbeeld
Hij was boos op de buren.
bang
Переклад
наляканий
Voorbeeld
Ik ben bang voor honden.
moe / uitgeput
Переклад
втомлений / виснажений
Voorbeeld
Ik ben doodmoe.
gestrest
Переклад
у стресі
Voorbeeld
Ik ben gestrest van het werk.
trots
Переклад
гордий
Voorbeeld
Ik ben trots op mijn dochter.
teleurgesteld
Переклад
розчарований
Voorbeeld
Ik was teleurgesteld in het resultaat.
opgelucht
Переклад
із полегшенням
Voorbeeld
Ik ben opgelucht dat het klaar is.
zenuwachtig
Переклад
знервований
Voorbeeld
Ik ben zenuwachtig voor het gesprek.
verbaasd
Переклад
здивований
Voorbeeld
Ik was verbaasd over die brief.
gezellig
Переклад
приємно, затишно (про людей і обстановку)
Voorbeeld
Het was een gezellige avond.
| Nederlands | Переклад | Voorbeeld |
|---|---|---|
| blij | радісний | Ik ben blij dat je er bent. |
| verdrietig | сумний | Ze was verdrietig na het nieuws. |
| boos | сердитий | Hij was boos op de buren. |
| bang | наляканий | Ik ben bang voor honden. |
| moe / uitgeput | втомлений / виснажений | Ik ben doodmoe. |
| gestrest | у стресі | Ik ben gestrest van het werk. |
| trots | гордий | Ik ben trots op mijn dochter. |
| teleurgesteld | розчарований | Ik was teleurgesteld in het resultaat. |
| opgelucht | із полегшенням | Ik ben opgelucht dat het klaar is. |
| zenuwachtig | знервований | Ik ben zenuwachtig voor het gesprek. |
| verbaasd | здивований | Ik was verbaasd over die brief. |
| gezellig | приємно, затишно (про людей і обстановку) | Het was een gezellige avond. |
Прийменники закріплені: blij met (чимось), boos op (на когось), bang voor, trots op, teleurgesteld in, zenuwachtig voor.
2. Як описати людину
aardig
Переклад
приємний
Kritisch
onaardig
Переклад
неприємний
vriendelijk
Переклад
доброзичливий
Kritisch
kortaf
Переклад
різкий
behulpzaam
Переклад
готовий допомогти
Kritisch
onverschillig
Переклад
байдужий
eerlijk
Переклад
чесний
Kritisch
oneerlijk
Переклад
нечесний
rustig
Переклад
спокійний
Kritisch
druk
Переклад
метушливий
geduldig
Переклад
терплячий
Kritisch
ongeduldig
Переклад
нетерплячий
nauwkeurig
Переклад
охайний
Kritisch
slordig
Переклад
недбалий
spontaan
Переклад
спонтанний
Kritisch
gesloten
Переклад
закритий
betrouwbaar
Переклад
надійний
Kritisch
onbetrouwbaar
Переклад
ненадійний
bescheiden
Переклад
скромний
Kritisch
arrogant
Переклад
зарозумілий
| Positief | Переклад | Kritisch | Переклад |
|---|---|---|---|
| aardig | приємний | onaardig | неприємний |
| vriendelijk | доброзичливий | kortaf | різкий |
| behulpzaam | готовий допомогти | onverschillig | байдужий |
| eerlijk | чесний | oneerlijk | нечесний |
| rustig | спокійний | druk | метушливий |
| geduldig | терплячий | ongeduldig | нетерплячий |
| nauwkeurig | охайний | slordig | недбалий |
| spontaan | спонтанний | gesloten | закритий |
| betrouwbaar | надійний | onbetrouwbaar | ненадійний |
| bescheiden | скромний | arrogant | зарозумілий |
Direct у нідерландській — комплімент: це означає «говорить прямо», без натяків. Не плутайте з грубістю.
3. Применшення — правило спілкування
Het gaat wel.
нормально, нічого страшного
Niet slecht!
доволі добре
Het valt wel mee.
краще, ніж очікувалося
Dat is niet zo handig.
це незручно, а іноді — «це погано»
Ik vind het lastig.
мені це важко
Prima hoor.
цілком влаштовує
Ik ben er niet blij mee.
я цим незадоволений (доволі сильно)
Dat had ik anders gedaan.
м'яка критика
| Zin | Зміст |
|---|---|
| Het gaat wel. | нормально, нічого страшного |
| Niet slecht! | доволі добре |
| Het valt wel mee. | краще, ніж очікувалося |
| Dat is niet zo handig. | це незручно, а іноді — «це погано» |
| Ik vind het lastig. | мені це важко |
| Prima hoor. | цілком влаштовує |
| Ik ben er niet blij mee. | я цим незадоволений (доволі сильно) |
| Dat had ik anders gedaan. | м'яка критика |
Сильні слова на кшталт geweldig і verschrikkelijk використовують рідше, ніж здається. Тому «het gaat wel» — не скарга, а спокійна нейтральна відповідь.
Dialoog — Hoe gaat het echt?
Розмова з колегою після складного тижня.
- Sanne
Hoe gaat het met je? Je zag er gisteren wat gestrest uit.
Як ти? Учора мав напружений вигляд.
- Alex
Het gaat wel. Drukke week, en ik was teleurgesteld dat het project is uitgesteld.
Нормально. Напружений тиждень, і я засмутився, що проєкт відклали.
- Sanne
Dat snap ik. Je hebt er veel tijd in gestoken.
Розумію. Ти вклав у нього багато часу.
- Alex
Ja. Aan de andere kant ben ik ook opgelucht: nu kunnen we het rustiger doen.
Так. З іншого боку, я й видихнув із полегшенням: тепер можна зробити спокійніше.
- Sanne
Zo is het. En thuis, alles goed?
Саме так. А вдома все добре?
- Alex
Prima. Mila heeft haar zwemdiploma gehaald, we zijn best trots op haar.
Чудово. Міла отримала диплом із плавання, ми нею пишаємося.
het zwemdiploma — обов'язковий етап для дітей у Нідерландах.
- Sanne
Wat leuk! Feliciteer haar van mij.
Як чудово! Привітай її від мене.
- Alex
Doe ik. En jij, hoe was jouw week?
Передам. А в тебе як минув тиждень?
- Sanne
Niet slecht. Druk, maar dat hoort erbij.
Непогано. Завантажено, але так і має бути.
4. Корисні конструкції
Ik ben blij dat…
Ik ben blij dat het gelukt is.
Ik baal ervan dat…
Ik baal ervan dat het niet doorgaat. (розм.)
Ik vind het jammer dat…
Ik vind het jammer dat je niet kunt.
Ik maak me zorgen over…
Ik maak me zorgen over mijn moeder.
Ik heb er zin in.
Я чекаю на це із задоволенням.
Ik zie er tegenop.
Мені це заздалегідь важко.
Het doet me goed dat…
Мені приємно, що…
| Structuur | Voorbeeld |
|---|---|
| Ik ben blij dat… | Ik ben blij dat het gelukt is. |
| Ik baal ervan dat… | Ik baal ervan dat het niet doorgaat. (розм.) |
| Ik vind het jammer dat… | Ik vind het jammer dat je niet kunt. |
| Ik maak me zorgen over… | Ik maak me zorgen over mijn moeder. |
| Ik heb er zin in. | Я чекаю на це із задоволенням. |
| Ik zie er tegenop. | Мені це заздалегідь важко. |
| Het doet me goed dat… | Мені приємно, що… |
Balen — дуже часте розмовне слово: Ik baal ervan ≈ «прикро», «шкода». Звучить нормально й на роботі.
Woordenlijst
opgelucht
із полегшенням
Ik ben opgelucht dat het klaar is.
teleurgesteld
розчарований
Ik was teleurgesteld in het resultaat.
zenuwachtig
знервований
Ik ben zenuwachtig voor het examen.
balen
досадуватиspreektaal
Ik baal ervan dat het regent.
zich zorgen maken over
перейматися через
Ik maak me zorgen over hem.
tegen iets opzien
заздалегідь тяжіти чимось
Ik zie op tegen dat gesprek.
betrouwbaar
надійний
Hij is een betrouwbare collega.
het valt wel mee
не так уже й поганоspreektaal
Het weer valt wel mee.
| opgelucht | із полегшенням Ik ben opgelucht dat het klaar is. |
| teleurgesteld | розчарований Ik was teleurgesteld in het resultaat. |
| zenuwachtig | знервований Ik ben zenuwachtig voor het examen. |
| balen | досадуватиspreektaal Ik baal ervan dat het regent. |
| zich zorgen maken over | перейматися через Ik maak me zorgen over hem. |
| tegen iets opzien | заздалегідь тяжіти чимось Ik zie op tegen dat gesprek. |
| betrouwbaar | надійний Hij is een betrouwbare collega. |
| het valt wel mee | не так уже й поганоspreektaal Het weer valt wel mee. |
Oefening 1
Welk gevoel past bij de situatie?
Яке почуття пасує до ситуації?
- 1Mijn dochter heeft haar diploma gehaald. Ik ben op haar.
Донька отримала диплом. Я нею пишаюся.
- 2Het examen is voorbij en ik ben geslaagd. Ik ben .
Іспит позаду, я склав. Відчуваю полегшення.
- 3Morgen heb ik een sollicitatiegesprek. Ik ben een beetje .
Завтра співбесіда. Трохи нервуюся.
- 4Het project gaat niet door. Ik ben .
Проєкт не відбудеться. Я розчарований.
- 5De buurman parkeert weer voor onze deur. Ik word er van.
Сусід знову паркується біля наших дверей. Мене це злить.
- 6Mijn moeder is ziek. Ik maak me over haar.
Моя мама хворіє. Я за неї переймаюся.
Знайшли помилку або неточність у цьому уроці? Напишіть мені →